Nörobilim Yayınları

Tükenmişlik Sendromu Belirtileri Nedir 💥 2022 Analizi

Kronik Yorgunluk ve Tükenmişlik Sendromu Belirtileri Nelerdir?

Tükenmişlik sendromu belirtileri, insanların etkili bir şekilde çalışma ve yaptıkları şey hakkında olumlu hissetme yeteneklerini baltalayan, derin fiziksel, bilişsel ve duygusal yorgunluğu içerir. Tükenmişlik sendromu belirtileri olarak yetersizlik duygusuna kapılırız. Yetersizlik duygusu baskın kişiler, becerilerinin kaydığını hissederler. Belirli durumlarda başarılı olamayacaklarından veya belirli görevleri yerine getiremeyeceklerinden endişe ederler.

Ağır iş yükleri ve yaşam baskıları, uygun dozda ve doğru yönetilmelidir. 

Kim bazen bunalmış veya gergin hissetmez? Ancak amansız iş stresi sizi tükenmişlik sendromu belirtileri dediğimiz zayıflatıcı duruma ittiğinde, bu ciddi bir sorundur ve hem işte hem de iş dışında sadece kendi performansınızı ve refahınızı değil, aynı zamanda ekibinizin ve kuruluşunuzun performansını da etkiler.

Tükenmişlik hissi, artan yüksek basınç ile patlamalara ve yaşam streslerine yol açabilir. Stresi azaltacak yöntemleri zaman zaman devreye almazsanız, artan basınç bir şekilde genleşir ve patlar! Belki kelimenin tam anlamıyla değil, ama duygusal olarak zorlanırsınız. Eğer tükenmişlik sendromu kişiyi sarmışsa, öfke ve duygu patlamaları yaşarsınız veya belki yaşam kalitenize zarar verebilecek şeyler yaparsınız.

Umut hakkında bir deney: Tükenmişlik Sendromu Belirtileri

Canlıları olaylara karşı verdikleri tepkileri doğru yorumlamak için, tükenmişlik sendromu belirtileri hakkında daha önce yapılmış olan araştırmalara göz atmak uygun olacaktır. Dr. Curt Richer, 1953 yılında John Hopkins Üniversitesi’nde yaptığı deneyler yaşama tutunmak için önemli bir olguyu tanımlamıştır: UMUT ETMEK!

Deneyin amacı su sıcaklığındaki değişimlerin canlıların vücut dirençleri üzerindeki etkisini ölçmekti. deney için bir grup deney faresi içinden tırmanıp kaçamayacakları uzunluktaki cam tüpler içine yerleştiriliyor ve suyun üstünde ne kadar süre yüzebilecekleri ölçülüyordu. farelerin su üstünde hareketsiz kalıp dinlenmelerine engel olmak için durdukları zaman üzerlerine su sıkan ve yeniden yüzmeye başlamalarını sağlayan özel bir mekanizma da geliştirilmişti.

Deneyde farklı fareler içi su dolu kaplara konduklarında, yaklaşık 2-3 dakika sonra yüzmeyi bırakıp, ölmeyi seçiyorlardı. Bu konuda, tükenmişlik sendromu belirtileri olarak Dr. Richer deneye şu notları eklediğini görüyoruz:

  • Bu farelerin durumu, savaşmak ya da kaçmak isteyen bir durum gibi görünmüyor. Bu durum, yani yüzmeyi bırakıp, ölmeyi seçmeleri daha çok umutsuzluk durumudur. Fareler hiçbir savunmalarının olmadığı bir durumda kelimenin tam anlamıyla ‘vazgeçmiş’ görünüyorlar.

▶️ MUTLAKA İZLE! ◀️

📲 Tükenmişlik Sendromu için 5 İpucu🥇

Deneyin diğer aşamasında, sıradaki fareleri henüz pes etmeden sudan çıkartıp, kuruluyor ve 10 dakika dinlenmelerine imkân veriliyor. Ardından tekrar su dolu tanka bırakılan fareler, diğerleri gibi 2-3 dakika değil, ortalama 3 saat boyunca yüzmeye devam ettikleri gözlenmiş. Dr. Richer, tükenmişlik sendromu belirtileri hakkında deneyin bu aşaması ile ilgili şunları söylüyor:

  • Canlılar, durumlarının umutsuz olmadığını çok hızlı öğrenirler. Umutsuzluk ortadan kalkıp, yerine umut duygusu aldığında, yaşam direnci güçlenmektedir.

Kısacası, umut etmek, mücadele gücü ve tam performansı kullanmanın ana faktörüdür.

Eğer yaşanılan zorluklar ve karşılaşılan engeller karşısında bu olumsuz durumları aşacağımız konusunda kendimize inancımız olmalıdır. İçinde bulunduğumuz olumsuz şartların değişeceğine dair umudumuz varsa, başarı oranımız yükselmekte ve güçlerimizin tamamını kullanarak mücadele etme azmimiz artmaktadır. Eğer zorluklar ve engelleri aşamayacağımızı düşünüyorsak, umut azalır. İçinde bulunduğunuz kötü şartların hiçbir zaman düzelmeyeceğine inanıyorsak kısa sürede pes ediyor ve aynen suyun dibine kendisini bırakarak pes eden fareler gibi kaybediyoruz.

tükenmişlik yaşayan insanlar
Hayat’da kendisini yakan kişi

Dünya Sağlık Örgütü: tükenmişlik sendromu belirtileri 

2019 senesinde Dünya Sağlık Örgütü, tükenmişlik sendromu belirtileri tanımlayarak, kabul etti. Buna göre tükenmişlik sendromu, başarılı bir şekilde yönetilmeyen kronik ve yoğun yaşam stresi olarak tanımlanarak, resmi olarak kabul edilmiştir. Tek başına tükenmişlik sendromu, teknik olarak kendi başına bir teşhis değildir. Bunun yerine bir semptomlar koleksiyonuna atıfta bulunur. Tükenmişlik yaşıyorsanız, kendinizi tamamen bitkin hissedebilir, işiniz için çok az motivasyona sahip olabilir, sinirli veya endişeli hissedebilirsiniz ve iş performansınızda bir düşüş görebilirsiniz. Bazı insanlar ayrıca baş ağrısı veya mide ağrısı gibi fiziksel semptomlar yaşar veya uyumakta zorluk çeker.

Kendinizi anladığınızda, hayatınızı nasıl yaşayacağınıza dair seçiminizin çok farklı olacaktır.

Umutsuzluk, tükenmişlik sendromu belirtileri ile genellikle karanlık veya düşük bir ruh haline katkıda bulunur. Kişinin kendini, diğer bireyleri, kişisel koşulları ve hatta dünyayı algılama biçimini olumsuz yönde etkileyebilen güçlü bir duygudur. Çoğu zaman umutsuzluk, bireyin geleceğe yönelik olumsuz görüşünü yansıtabileceğinden, insan davranışı üzerinde önemli bir etkiye sahip olabilir.

Toplum, bir arada yaşamayı seçen, birbirinden farklı sosyo-kültürel ve ekonomik sınıflara mensup birçok insandan oluşur. Toplumu bir arada tutan ve dağılmadan geleceğe birlikte ilerlemeyi sağlayan ise ortak sevinçler, hüzünler, duygular ve gelecek beklentisidir. Ülke marşını birlikte içten duygularla söylemek, milli maçlarda birlik olmak gibi durumlar toplumu birleştirir, dayanışmayı artırır.

Umutsuzluk, engellenmiş motivasyon, ilgi eksikliği, gelecek hakkında olumsuz düşünceler veya benliğe dair olumsuz bir görüş ile ayırt edilebilir. 

Bu duygular, tükenmişlik sendromu belirtileri gösteren kişinin ruh haline bağlı olarak daha da kötüleşebilir. Umutsuzluk, depresyon belirtileri, anksiyete bozukluğu belirtileri, bipolar kişilik bozukluğu, yeme bozuklukları, travma sonrası stres, madde bağımlılığı ve intihar düşüncesi dahil olmak üzere birçok davranışsal ve zihinsel sağlık sorununun bir belirtisi olarak listelenir. Umutsuzluk yaşayan birçok insan, depresyon gibi zihinsel sağlık sorunlarından da etkilenebilir. Depresyon gibi bir durumla ortaya çıkan umutsuzluk duyguları, bireyin intihar düşüncelerine sahip olmasına neden olabilir.

▶️ MUTLAKA İNCELEYİN! ◀️

📲 Maslow İhtiyaçlar Hiyerarşisi Nedir? 🥇

Umutsuzluk hissi ve tükenmiş hissetmek nasıl düzelir?

Umutsuzluk her zaman belirli bir durumla ortaya çıkmayabilir, ancak nedeni ne olursa olsun, umutsuzluk duyguları yıkıcı olabilir. Duygu, yalnızca bireyin iyi olma ve istikrar duygusunu tehlikeye atmakla kalmaz, aynı zamanda bir kişinin mevcut kaynakları kullanması veya yardım araması için gereken motivasyonu da elinden alabilir.

Çoğu zaman tükenmişlik sendromu belirtileri aşılamaz hissedilebilir. Ancak bunalma duygusu uzun vadeli bir cümle değil, bir sinyaldir. Belirtileri ve nedenleri anlayarak, kendimizi geliştirmeye fırsat yaratarak, iyileşmeyi sağlayabiliriz. Önleme için bir yol haritası oluşturabilirsiniz. Acımasız deneyiminiz, sizi daha sürdürülebilir bir kariyere ve daha mutlu, daha sağlıklı bir hayata fırlatan bir dönüm noktası olarak hizmet edebilir.

Maslow’un ihtiyaçlar hiyerarşisi piramidine göre, toplum bireylerinin en ilkel seviyede barınma, beslenme, başını sokacağı bir evi ve çocuklarının geleceğiyle ilgili mutlu hayalleri olmalıdır. Bu 1. basamakta yer alan ilkel beklentiler yerine geldiğinde, sıra diğer basamaklarda olan sosyal uyum, kendini ifade, kültürel zenginlik gibi farklı refah beklentileri oluşacaktır.

İnsanlar umutlarını kaybettiklerinde gelecek için hayal kurma yeteneklerini de kaybederler. 

Umutsuzluk sevincin yerini alır. Korku, inancın yerini alır. Endişe duanın yerini alır. Güvenin yerini güvensizlik alır. Yarının rüyalarının yerini kabuslar alır.

Beyin Dalgaları ile Tükenmişlik Sendromu Kurtul!

Günde 10 saat, haftanın 5 günü iş yaşamında çalışmak zorunda olmak, insan ruhunun kodlarına aykırı bir durumdur. Gün içinde durmadan beta beyin dalgası hakimiyetinde geçirmek, var oluşumuza aykırı bir durumdur. Sabah erkenden kalk, otobüse bin, yürü, işe git, akşam çık, toplu taşımaya bin, saatlerce yol git, eve gel! Diğer yandan ekonomik sıkıntılar, ev kirası, mutfak masrafı, hepsi nasıl yetişecek derdinde olan kişinin ön beyin bölgesinde beta beyin dalgaları baskındır, yani beyin beta sekansında faaliyet gösteriyordur.

Teta beyin dalgası sekansında, yaşama bağlıdır, gelecekle ilgili hayaller kurar, kendi bireysel gelişimine odaklanır.

Oysa beynimizin teta beyin dalgası, gün içinde bir paka gidip, bankta oturup, kuşları dinlemek, ağaçların yapraklarını gözlediğimizde ya da deniz kenarında ellerimiz cebimizde zaman baskısı olmadan yürüyüş yaptığımızda artar.

tükenmiş insanlar
Sokakta Çıplak Yürüyenler

Tüm bu verilere göre, sadece çıplak şekilde sokağa çıkanlar değil, yaşadığı sıkıntılar nedeniyle kendisini canlı canlı yakan insanları da görüyoruz. Kendi bedenini yakmak ve ölmeyi seçmek! Yaşarken var olamamak, yok olarak var olmayı denemek!

Giyinik olduğunda görülmüyor olmak, çıplaklık ile görülür olmayı hedeflemek!

Gelecekle ilgili hayali olmayan canlı, ilk başta değindiğim üzere yaşama karşı pes etmeyi seçebiliyor. Diğer yandan kendisini görünür kılmak için farklı yollar da deniyor. Toplumların hayalleri olmalıdır. Ağayı yere basan, ihtiyaçlara yönelik, anlamlı, net, ulaşılabilir ve gerçekleştiğinde kişileri daha huzurlu ve tamamlanmış hissettirecek umutlarımızı yeşertmeliyiz.

▶️ DETAYLI İNCELEYİN! ◀️

📲 Mobing Nedir? Mobing için 5 Adım incele! 🥇

Kendini gerçekleştiren insanların özellikleri ile tükenmişlik sendromu nedir?

Kendini gerçekleştirme ihtiyacına örnek olarak romantik bir partner edinme, ebeveynlik, kişinin yetenek ve yeteneklerini kullanma ve geliştirme ve hedef peşinde koşma sayılabilir  Kariyerinin sonuna doğru Maslow, piramidin orijinal kavramsallaştırmasını yeniden gözden geçirdi ve kendini gerçekleştirmenin üzerinde altıncı bir ihtiyacı savundu. Bir kişinin “benliğin ötesinde bir neden ileri sürme ve doruk deneyim yoluyla benliğin sınırlarının ötesinde bir birlikteliği deneyimleme” arzusu olarak tanımlanan bu ihtiyacı, kendini aşma olarak adlandırdı. ( Kaynak 📚 Deckers, 2018 )

Yaşamak, sadece karnımızı doyurmak ve temel ihtiyaçlar mıdır?

Abraham Maslow, 1943 yılında bu konuda şu maddeyi açıklamıştır. Yaşamsal var oluşunu tamamladığını ve kendisini gerçekleştirdiğini düşünen insanlar, tamamlanmış hisseder ve potansiyelinin tamamına kadar yaşadığını söyler. Kendini gerçekleştirmenin benzersiz bir özelliği, herkes için farklı görünmesidir. Bir kişi için kendini gerçekleştirme, başkalarına yardım etmeyi içerebilir; başka bir kişi için sanatsal veya yaratıcı bir alandaki başarıları içerebilir. Esasen, kendini gerçekleştirme, yapmamız gerektiğine inandığımız şeyi yaptığımızı hissetmek anlamına gelir. ( Kaynak 📚 Koltko-Rivera, 2006, s. 303 )

tükenmişlik sendromu belirtisi
Şener Şen filmi Çıplak Vatandaş

Zirve deneyimi nedir: Tükenmişlik sendromundan kurtulmanın yolu!

Zirve deneyimleri, nadir, heyecan verici, okyanusa özgü, derinden hareket eden, canlandırıcı, yükseltici deneyimler olarak tanımlanmıştır. Bu deneyimler, gerçekliği algılamanın gelişmiş bir biçimini oluşturur. Deneyci üzerindeki etkileri bakımından mistik ve büyülüdür.

Zirve deneyimi, kendini gerçekleştiren insan tarafından elde edilen öforik bilinç durumudur!

Basit veya yoğun aktiviteler sırasında doruk deneyimler meydana gelebilir. Doruk bir deneyime yol açan spesifik aktivite değişebilse de, deneyimin esrime, mutluluk verici duyumları her zaman hissedilir.

Yoğun bir antreman programı sonrası hazırlandığı spor karşılaşmasında elinden gelenin en iyisini yapan sporcu, kendi zirve deneyimini yaşar ve kendisini gerçekleştirir. Bir sınav hazırlığında olan öğrenci, tüm gücüyle ve bilgisiyle emek ortay koyarsa, sınav sonucundan bağımsız olmak üzere, kendisini gerçekleştirir ve zirve deneyimini yaşar.

Maslow, tükenmişlik sendromu yaşamak yerine kendini gerçekleştiren bireylerin en yüksek kişilik gelişimini belirttiklerini tanımlamıştır.

Bu kişiler en yüksek deneyimlere sahip olma olasılıkları daha yüksektir. Kendini gerçekleştiren insanlar üzerine yaptığı ilk araştırması, en yüksek deneyim için ortak tetikleyicilerin müzik, iş, ileri düzeyde bilim, doğa, cinsiyet, sanat bilgisi ve kişinin kendi duygusal ve bilişsel süreçlerini inceleme becerisini içerdiğini öne sürmüştür.

Yoğun yaşam stresi altında tükenmişlik sendromu belirtileri yerine kendini gerçekleştirme hedefine odaklanan insanlar, tek bir günde birkaç zirve deneyimi yaşayabilirler. Maslow, daha sonraki araştırmasında plato deneyimlerini incelemiştir. Plato deneyimi, genellikle zirve deneyimlerden daha uzun süren, daha sakin, tamamlanma hissi  olarak tarif edilmiştir.

▶️ DETAYLI ANALİZ ◀️

📲 Kaygı Bozukluğu Belirtiler Nasıl Geçer? 🥇

Vazgeçme! Asla Pes Etme! 

Eşler umutlarını kaybettiklerinde evliliklerinden vazgeçerler. Ebeveynler gençlerinden vazgeçerler. Antrenör takım oyuncularından vazgeçer. Memnuniyet ve huzur gibi sağlıklı duyguların yerini kafa karışıklığı, utanç, endişe ve hayal kırıklığı gibi zehirli duygular alır. Kısacası, cesaret kırıldığımızda ruhsal, psikolojik, duygusal veya ilişkisel olarak sağlıklı olmak imkansızdır.

Ruhsal, psikolojik, duygusal veya ilişkisel olarak sağlıklı olmak ancak yüksek düzeyde umutla yaşadığımızda mümkündür.

tükenmişlik sendromu belirtileri
Galata semtinde kendisini yakan kişi

Tüm bu maddeleri incelediğimizde, acaba kaçımız kendimizi gerçekleştirebiliyoruz? Toplumda kaç kişi bu maddelerde bahsedilen davranışlara sahip? Toplumsal cinnet olarak adlandırılan durumlar, kişiler henüz yaşamsal ihtiyaçlarda temel düzeyde sıkıntı yaşadığı için gerçekleşmektedir. Avrupa Birliği’nde günde 8 saat çalışmak fazla ve gereksiz, etkili 6 saat çalışma yeterli görülmektedir. Daha az çalışarak, yeterli üretim sağlayan insan, kendisine ve var oluşuna zaman ayıracaktır. Ülkemizde benzer günleri yaşayacağımız çağdaş uygarlık düzeyine ulaşmak umuduyla.

İçinde bulunduğumuz durum, en uygun olmayan şartları içerse de, her gün bir öncekinden daha iyi, daha güzel, daha sevgi dolu olmasına odaklanmalıyız.

Size tükenmişlik sendromu belirtileri konusunda yardımcı olmak için buradayız. Dilerseniz bizimle hemen iletişime geçerek, stres faktörlerini nasıl ortadan kaldıracağınız ve hayatı nasıl kolaylaştıracağınızı planlamaya başlayın.

👨‍⚕️ Dr. Bora Küçükyazıcı
Klinik Psikoloji PhD  Meditasyon Eğitmeni

🏠 Brain Center ® İstanbul ☯️ Kişisel Gelişim Merkezi
Ritim İstanbul AVM, Maltepe – İstanbul 🌍

Tükenmişlik Sendromu Randevusu 📲
 0216 688 77 78 

doktor bora küçükyazıcı
Brain Center İstanbul Kişisel Gelişim Merkezi
Bu yazıyı paylaşabilirsiniz:

Dr. Bora Küçükyazıcı

👨‍⚕️ Tıp Doktoru 🧠 Neuro Trainer ⚕ Klinik Psikoloji PhD ☯️ Meditasyon Eğitmeni

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Başa dön tuşu
Konuşmayı Görüntüle
Randevu İletişimi
Hangi konuda randevu istiyorsunuz?